پایگاه خبری تحلیلی دزمهراب

تاریخچه اقتصاد مقاومتی

دزمهراب : انقلاب اسلامي تا اين مرحله با تکيه بر پشتوانه مستحکم نظام انديشه اي اسلام ناب و عمل به هنگام با توجه به مقتضيات زمان توانسته است تجربيات موفقي را در حوزه هاي مختلف اجتماعي، سياسي و فرهنگي به منصه ظهور برساند.

در حوزه ی سیاست خارجی، انقلاب اسلامی توانسته در سطح منطقه ای و حتی بین المللی توسعه ی گفتمانی داشته باشد. در حوزه ی فناوری، علم و فرهنگ به موفقیت های بی نظیری دست پیدا کرده ایم. در حوزه ی سیاسی نیز مهم ترین دستاورد، ایجاد ثبات و امنیت در کشور بوده است.

اما در حوزه ی اقتصادی علی رغم گسترش عمران و آبادانی ملی که داشته ایم، هنوز نتوانسته ایم به اهداف مورد نظر که مهم ترین آن پیشرفت و عدالت اقتصادی همه جانبه است برسیم. در حال حاضر اقتصاد مهم ترين چالش جمهوري اسلامي بوده و همين امر موجب شده تا دشمن از اين گذرگاه براي رسيدن به مطامع خود که همان بازگشت به زمان سلطه است بهره ببرد. از طرفي اقتصاد كشوري كه داراي جهان بيني خاصي است و اين جهان بيني با منافع ابرقدرتهاي روز دنيا در تضاد است، اقتصاد خاصي خواهد بود، چرا كه دشمني با چنين كشوري پايدار بوده و در هر دورهاي به شکلي بروز مي يابد. جمهوري اسلامي ايران كه هميشه در معرض دشمني قرار داشته و در برابر آن ها مقاومت كرده است بايد اقتصادي متناسب با اين وضع داشته باشد كه از آن به ««اقتصاد مقاومتي»»تعبير ميشود.

تاريخچه اقتصاد مقاومتي

به لحاظ تاريخي مي توان گفت که مقاومت اقتصادي،با انقلاب اسلامي ملازم است؛يعني ماهيت انقلاب اسلامي به جهت اصول و اهدافي که مطرح مي کند، اقتضاي يک نوع مقاومت را به همراه دارد. اقتصاد انقلاب اسلامي،در پي تحقق استقلال اقتصادي، افزايش رفاه عمومي و در پي ساختن اقتصاد پيشرفته است و به طور کلي واجمالي، از همان ابتداي انقلاب مشخص بود که تحقق اين اهداف،موجب يک نوع رويارويي با قدرت هاي اقتصادي جهان خواهد شد؛بنابراين مي توان گفت که اقتصاد انقلاب اسلامي در بطن خود يک الزام در خصوص مقاومت و مقاومت اقتصادي دارد.

در عمل نيز مشاهده شد که از همان ماه هاي اول پيروزي انقلاب اسلامي؛اين اتفاق افتاد و خصومت هاي اقتصادي دشمنان آغاز شد و اولين تحريم هاي اقتصادي نيز از طرف ايالات متحده آمريکا تقريبا هشت ماه پس ازپيروزي انقلاب اسلامي شکل گرفت.در دوران دفاع مقدس نيز اين نبرد و خصومت هاي اقتصادي دشمنان شدت يافت و ما شاهد تحريم هاي جدي تري عليه نظام نوپاي اسلامي بوديم.هدف از از تحريم ها نيز کاهش قدرت اقتصادي کشور و شکس ايران در جنگ بود.

اما مي توان گفت جدي ترين تحريم ها عليه جمهوري اسلامي در اواسط دهه 80 شکل گرفت. با برسي يک سير تاريخي مشاهده ميشود که مقام معظم رهبري در سال 1386 به صراحت اعلام کردند که جنگ بعدي جنگ اقتصادي خواهد بود. اين نکته بسيار مهمي است؛چرا که اقتصاد ايران در سطح بين الملل در اين سال تقريبا در بهترين وضعيت خود به سر ميبرد و دولت توانسته بود مقادير بسيار زيادي نفت را با قيمت نسبتا بالا بفروشد واز طرفي کشور هاي غربي به جهت بحران مالي که در سال 2008 اتفاق افتاده بود حاضر به نهايت همکاري با کشور ايران بودند و بسياري از شرکت هاي غربي نيز تحريم هايي را که قبلا وجود داشت به صورت يک جانبه کنار گذاشته بودند. اما متاسفانه به اين فرمايش رهبري توجه چنداني نشد و بيشتر لطماتي را که بعد ها کشور متحمل شد به خاطر اين بي توجهي بود.ايشان لفظ(( اقتصاد مقاومتي)) را براي اولين بار در سال 1389 در جمع کارآفرينان بکار بردند. هرچند که زمينه هاي آن را از نزديک به دو دهه قبل در شعارهایي که با رويکرد اقتصادی به عنوان نام سال در دستور کار قرار دادند،مهيا و فضای عمومی کشور را برای این شرایط ویژه فراهم کردند که از آن جمله مي توان به: انضباط اقتصادي و مال و جلوگيري از اسراف وکار سازنده و … تا اين اواخر که اصلاح الگوي مصرف،همت مضاعف و کار مضاعف و جهاد اقتصادي اشاره کرد.

اوج تاريخ ««اقتصاد مقاومتي»» را مي توان 30/11/92 دانست که ايشان سياست هاي کلي‌«« اقتصاد مقاومتي»» را که پس از مشورت با مجمع تشخيص مصلحت نظام در 24 بند تعين شده بود به همراه يک مقدمه مهم، ابلاغ کردند. ايشان در بهمن و اسفند 1392 در جلسه اي که با سران قوا داشتند و همچنين جلسه ديگري که با تقريبا 450 نفر از مسِئولين کشور داشتند ضرورت ها و الزامات اقتصاد مقاومتي را يک بار ديگر تشريح کردند و تقريبا ريشه ها ومباني آن برنامه اي را که بايد مسئولين در حوزه هاي مختلف بايد تنظيم کنند ، تبيين و ابهامات احتمالي را برطرف کردند. بنابراين مي توان گفت که اين نظريه در طي سال هاي 1389 تا 1392 به صورت منسجم بيان شد و با ابلاغ سياست هاي کلي آن که بر اساس اصل 110 قانون اساسي صورت گرفت يک الزام حقوقي و قانوني براي مسئولين کشور در هر سه قوه ايجاد شد.

اين نوشتار را با مقدمه بسيار مهم سياست هاي کلي ««اقتصاد مقاومتي »» که توسط مقام معظم رهبري، حضرت امام خامنه اي-مدظله العلي –در بهمن ماه 1392 ابلاغ شد به پايان مي برم و ان شاء الله در نوشتار بعدي به مفهوم و ماهيت اقتصاد مقاومتي خواهيم پرداخت :

بسم‌اللّه الرحمن الرحیم
ایران اسلامی با استعدادهای سرشار معنوی و مادی و ذخائر و منابع غنی و متنوع و زیرساخت‌های گسترده و مهم‌تر از همه، برخورداری از نیروی انسانی متعهد و کارآمد و دارای عزم راسخ برای پیشرفت، اگر از الگوی اقتصادی بومی و علمی برآمده از فرهنگ انقلابی و اسلامی که همان اقتصاد مقاومتی است، پیروی کند نه تنها بر همه‌ مشکلات اقتصادی فائق می‌آید و دشمن را که با تحمیل یک جنگ اقتصادی تمام عیار در برابر این ملت بزرگ صف‌آرایی کرده، به شکست و عقب‌نشینی وا می‌دارد، بلکه خواهد توانست در جهانی که مخاطرات و بی‌اطمینانی‌های ناشی از تحولات خارج از اختیار، مانند بحران‌های مالی، اقتصادی، سیاسی و … در آن رو به افزایش است، با حفظ دستاوردهای کشور در زمینه‌های مختلف و تداوم پیشرفت و تحقق آرمان‌ها و اصول قانون اساسی و سند چشم‌انداز بیست ساله، اقتصاد متکی به دانش و فناوری، عدالت بنیان، درون‌زا و برون‌گرا، پویا و پیشرو را محقق سازد و الگوئی الهام‌بخش از نظام اقتصادی اسلام را عینیت بخشد.
اکنون با مداقه لازم و پس از مشورت با مجمع تشخیص مصلحت نظام، سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی که در ادامه و تکمیل سیاست‌های گذشته، خصوصاً سیاست‌های کلی اصل ۴۴ قانون اساسی و با چنین نگاهی تدوین شده و راهبرد حرکت صحیح اقتصاد کشور به سوی این اهداف عالی است، ابلاغ می‌گردد.
لازم است قوای کشور بی‌درنگ و با زمان‌بندی مشخص، اقدام به اجرای آن کنند و با تهیه قوانین و مقررات لازم و تدوین نقشه راه برای عرصه‌های مختلف، زمینه و فرصت مناسب برای نقش‌آفرینی مردم و همه فعالان اقتصادی را در این جهاد مقدس فراهم آورند تا به فضل الهی حماسه‌ اقتصادی ملت بزرگ ایران نیز همچون حماسه سیاسی در برابر چشم جهانیان رخ نماید. از خداوند متعال توفیق همگان را در این امر مهم خواستارم.
سیّدعلی خامنه‌ای
۲۹/ بهمن ماه/ ۱۳۹۲

ادامه دارد..

محمد حسيني زاده

eghtesad-moghavemati

اخبار مرتبط